De voorzieningenrechter van de rechtbank Den Haag heeft in kort geding de Autoriteit Consument & Markt verplicht om een nieuwsbericht met instructie aan consumenten over het energiebedrijf Hollandse Energie Maatschappij offline te halen en een aangepaste tekst te publiceren.
Aanleiding voor deze uitspraak is een nieuwsbericht op de website van de Autoriteit Consument en Markt (“ACM”) en een waarschuwing op consuwijzer.nl over Hollandse Energie Maatschappij (“HEM”). HEM zou zich schuldig hebben gemaakt aan agressieve bejegening van (oud-)klanten en mogelijk niet (kunnen) voldoen aan eerdere toezeggingen m.b.t. de compensatie van (oud-)klanten voor te hoge energietarieven. Dit was voor de ACM aanleiding om een bericht te plaatsen op haar site met de titel “Advies ACM: Krijg je nog geld terug van energieleverancier HEM? Betaal dan alleen als dit is verwerkt op je rekening”.
HEM eiste in kort geding dat het nieuwsbericht op de ACM-site en de waarschuwing op consuwijzer.nl zouden worden verwijderd c.q. aangepast. De voorzieningenrechter overweegt dat als uitgangspunt heeft te gelden dat de ACM de vrijheid moet hebben om berichten te publiceren op grond van vrijheid van meningsuiting (artikel 10 EVRM). Dit recht kan alleen worden ingeperkt als dit bij wet is voorzien en noodzakelijk is, bijvoorbeeld ter bescherming van de goede naam en rechten van anderen.
De voorzieningenrechter komt vervolgens tot een belangenafweging. Enerzijds moet de ACM in het kader van haar wettelijk voorgeschreven voorlichtende taak, consumenten kunnen informeren over hun rechten en plichten. Anderzijds moet HEM beschermd worden tegen reputatieschendingen en de gevolgen van onjuiste advisering door de ACM. Daarbij geldt volgens de voorzieningenrechter dat de ACM, als onderdeel van de Staat, de plicht heeft om correcte en betrouwbare informatie openbaar te maken en daarbij de nodige zorgvuldigheid in acht te nemen.
De voorzieningenrechter concludeert dat HEM ten aanzien van (oud-)klanten niet in strijd handelde met de toezeggingen, mede omdat over de timing van bepaalde verplichtingen geen concrete afspraken zijn gemaakt. Daarnaast kan niet uit alle meldingen worden afgeleid dat sprake was van onder druk zetten of agressieve bejegening van consumenten. Hierdoor is er onvoldoende steun voor de stelling in het nieuwsbericht dat de ACM “tientallen meldingen en klachten” heeft ontvangen waaruit “blijkt dat HEM klanten tijdens telefoongesprekken agressief benadert en hen onder druk zet om rekeningen te betalen”. Ook is onvoldoende gebleken dat er rekening mee moet worden gehouden dat HEM haar (oud-)klanten niet conform de toezeggingen zal compenseren.
Dit leidt tot de slotsom dat er geen sprake is van een misstand die door de ACM bij het bredere publiek aan de kaak moest worden gesteld. Al met al stond het de ACM niet vrij om het nieuwsbericht te publiceren en moet het belang van HEM om gevrijwaard te blijven van een schadelijke publicatie zwaarder wegen dan het belang van de ACM. De voorzieningenrechter beveelt de ACM – op straffe van een dwangsom van maximaal €100.000 – het nieuwsbericht van haar site te verwijderen, te vermelden dat dit bericht deels onrechtmatig is geoordeeld en de waarschuwing op consuwijzer.nl aan te passen.
Deze uitspraak laat zien dat er grenzen zitten aan hetgeen autoriteiten uit eigen beweging mogen publiceren over bedrijven die onder hun toezicht staan (naming and shaming) en dat de rechter bereid is om de autoriteiten zo nodig terug te fluiten.
Meer weten over consumentenregels en onze andere blogs lezen? Kijk op consumentenrecht.info
Voor alle informatie over een bedrijfsbezoek van de ACM en de Europese Commissie, zie invalacm.nl
Volg Maverick Advocaten op LinkedIn