Praktijkvoorbeelden Mobiliteit

In de transportwereld worden tal van onderwerpen aanbesteed: concessies voor het openbaar vervoer (tram-, bus- en treinvervoer), maar ook door Rijkswaterstaat voor verschillende producten, diensten en werken. Het Vierde Spoorwegpakket zal ook zorgen voor meer aanbestedingen voor vervoer op het spoor. Het doel van het Vierde Spoorwegpakket is namelijk één Europese spoorwegruimte waarbij spoorvervoerders door heel Europa lijnen kunnen gaan exploiteren.

Het innovatiepartnerschap kan voor de mobiliteit in Nederland en de overige lidstaten een handig hulpmiddel zijn voor zowel aanbesteders als marktpartijen. Het biedt namelijk tal van mogelijkheden in het kader van duurzame oplossingen, innovatieve oplossingen en toekomstbestendige oplossingen:

  • Een vraag naar bijvoorbeeld uitstootvrije bussen, stimuleert vervoerders om hierin te investeren;
  • De aanbesteder schrijft dan bijv. niet voor hoe de innovatiepartner uitstootvrij moet zijn (bijv. door elektrische bussen), maar dat hij (een x percentage) CO2-vrije bussen dient in te zetten, waarbij onderzoek en ontwikkeling deel uitmaakt van de opdracht. Dit biedt ruimte voor andere innovatieve oplossingen dan waar de aanbesteder zelf aan dacht, zie bijvoorbeeld voor een waterstoftrein;
  • Vervoerders investeren hierbij in onderzoek en ontwikkeling en kunnen de ontwikkelde oplossing bij succes aanbieden aan de aanbesteder (zonder het doorlopen van een nieuwe aanbesteding);
  • De aanbesteder helpt met eigen kennis en kunde de innovatiepartners die werken aan de oplossingen. De aanbesteder is meer een samenwerkingspartner en niet zozeer de traditionele opdrachtgever;
  • De aanbesteder kan afhankelijk van de stand van de techniek en het aantal marktpartijen de aanbestedingsprocedure en de gestelde eisen hierop aanpassen. Er zijn bijvoorbeeld al CO2-vrije elektrische bussen, maar die kennen ook weer nadelen. De opdracht kan dan zodanig worden geformuleerd, dat deze nadelen worden opgeheven door de inschrijvers.

Praktijkvoorbeeld: Project CHARM van Rijkswaterstaat en Highway England

Het CHARM programma had in 2015 als doel om met een slim ICT-platform het verkeersmanagement in verkeerscentrales future-proof te ordenen. In 2018 is de verkeerscentrale in Zuid-Nederland als eerste overgegaan op het platform waar via toekomstige innovatieve functies verschillende doelen behaald moeten worden:

  • Betere incidentenafhandeling en verkeersmanagement;
  • Kostenbesparing in de operatie;
  • Uitbreidbaarheid van het huidige areaal;
  • Flexibiliteit in innovatie en samenwerking;
  • Mogelijkheid systemen partners te koppelen vergroten.

Dit lijkt gelukt te zijn, gelet op de verschillende vervolg-aanbestedingen en de resultaten in de factsheet van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Bijzonder detail: marktpartijen uit verschillende hoeken, waaronder de mijnbouw, werden betrokken om de innovatie mogelijk te maken.

Praktijkvoorbeeld: ‘Partnership Talking Traffic’

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft samen met 12 decentrale overheden het innovatiepartnerschap ‘Partnership Talking Traffic’ opgezet in februari 2016.

Het doel van dit innovatiepartnerschap was het ontwikkelen van innovatieve verkeersoplossingen. Ter achtergrondinformatie: voor 2021 was een toename van de filedruk met 38% voorspeld met een bijbehorende economische schade van EUR 1,7 miljard. Aangezien 86% van de Nederlandse bevolking een smartphone heeft, zou daar een oplossing kunnen liggen. Met de ervaringen in Smart Cities, Internet of Things, Mobility as a service enz. in Nederland werd deze aanbesteding aangekondigd met het volgende doel:

The purpose of this call is to develop, test and deploy innovative cooperative services, starting in 2016 in close cooperation between all concerned and involved parties. The goal of enhancing urban accessibility and end user value is expected to be reached by developing and implementing Cooperative ITS solutions , facilitating near real time digital data exchange between road users, vehicles and traffic light installations and delivering new and/or enhanced services targeted at specific road user assistance functionalities through low latency (<1 second) data distribution and service delivery using cloud computing and telecom/cellular capabilities. The coordinated collection, merging and distribution of assorted public data from for instance roadsides, emergency services, traffic light installations and private data from for instance cars and trucks, portable devices, transport and logistics, will enrich current and new end user services as well as strengthen private business opportunities while eventually lower public expenditure.

In 2020 is de aanbesteding inmiddels een succes te noemen waarbij “het verkeer het verkeer regelt”: met ongeveer 2.5 miljoen gebruikers worden er real time adviezen onderweg gegeven zodat er sprake is van een betere doorstroming in het verkeer. Zie voor meer informatie hier.

Praktijkvoorbeeld: Treinstellen Schleswig-Holstein

Het volgende voorbeeld is van het Duitse Schleswig-Holstein die in september 2016 een innovatiepartnerschap startte voor de ontwikkeling, vervaardiging, levering en de lange termijn onderhoud van treinstellen met elektrische aandrijving. Het doel van dit innovatiepartnerschap was het realiseren van een aanzienlijke vermindering van de CO2-uitstoot.

Informatie

Meer weten over dit onderwerp? Neem contact met ons op:

Leyla Bozkurt

T +31 20 238 20 01
M +31 6 53 453 021

Martijn van de Hel

T +31 20 238 20 02
M +31 6 21 210 853

Diederik Schrijvershof

T +31 20 238 20 03
M +31 6 81 364 318